ÜNSÜZ YUMUŞAMASI (ÜNSÜZ DEĞİŞİMİ)

Süreksiz sert ünsüzlerden biriyle (p, ç, t, k) biten bir sözcükten sonra ünlüyle başlayan bir ek gelirse süreksiz sert ünsüzler yumuşayarak “b, c, d, g, ğ”ye dönüşür:

hesap-ı hesabı;      uçak-a uçağa;      amaç-ım amacım;      dert-i derdi;  kalp-i kalbi;    ahenk-i ahengi;       ayak-ı ayağı

kap>kabı, sarkaç>sarkacı, öğüt>öğüdü, soğuk>soğuğa, kulaç>kulacı, söğüt>söğüdün, ekmek>ekmeği, tabak>tabağını cevap>cevabın, dolap>dolaba, ağaç>ağacı, kaşık>kaşığının, kebap>kebabı, dört>dördünüz, icat>icadımı

Not: Yardımcı fiil almış birleşik fiillerin isim ve yardımcı fiillerinde ünsüz yumuşaması olur:

fark et-  fark eder, ret et- reddeder, sabır et-, sabrediyor

Not: Tek heceli sözcüklerin bazılarında yumuşama olmaz:

suç-u, et -i, tek -i,  topu,  at-ı           (yurt – u, yurdu)

Özel adlarda yazarken yumuşama olmaz, konuşurken olur:

Sinop’a, Çınarcık’ın, Susurluk’a,   Ahmet’in…

Bazı yabancı sözcüklerde yumuşama olmaz:

Hukuk-u, hürriyet-i, edebiyat -ı, dikkat-i, paket-i, davet-i, merak-ım, sıhhat-i, semt-i

Bazı türemiş sözcüklerde yumuşama olmaz:

yazıt-ı, karşıt-ı, yanıt-ı, özet-i, anıt-ı

wpntr

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Next Post

ULAMA

Cum Kas 8 , 2019
Sözcüklerin sonundaki ünsüzlerin bir sonraki sözcüğün başındaki ünlülere ulanarak (bağlanarak) okunmasıdır. Aşağıdaki dizelerde, altı çizili bölümlerde ulama vardır. Hep bülbül_öterdi bağımızda, bahçemizde Ilık bir sonbahar_akşamında yüreğim_aşkınla dolu Bir hayal_için sürdüm_atımı ufuklara Yok_artık yaralı kalbimde sevgiden_eser Kapından_ağır_ağır geçtim_ey güzel Not: Arasında noktalama işareti bulunan sözcüklerde ulama yoktur. Polis, arabaları durdurdu. Gençlik, […]

You May Like